BOLERIOZA
Choroba przenoszona przez kleszcze. !
Nazywana również chorobą z Lyme po raz pierwszy została opisana w 1977 r. jako choroba nieznanym pochodzeniu atakująca głównie dzieci ale też dorosłych. U ludzi obserwowano stany zapalne stawów. Nazwę swoją choroba przyjęła od miasta Old Lyme w stanie Connecticut w Stanach Zjednoczonych Ameryki Połnócnej.
Liczne badania prowadzone przez 5 lat nad przyczyną choroby doprowadziły do wykrycia bakterii z grupy krętków - Borrelia burgdorferi. W dalszym procesie badawczym naukowcom udała się stwierdzić, że bakteria ta atakuje również psy.
Boleria posiada trzy gatunki wywołujące chorobę u ludzi i psów:
- 1. Borrelia burgdorferi
- 2. Borrelia afzelii
- 3. Borrelia garinii
Boreliozę u psów stwierdzono w Polsce północno-zachodniej, północnej, północno-wschodniej, wschodniej, południowo-wschodniej na Lubelszczyźnie oraz w centralnej, południowej i zachodniej części naszego kraju.
Pasożytem przenoszącym krętki na psy w Polsce są kleszcze pospolite (Ixodes ricinus) oraz kleszcz jeżowy (Ixodes hexagonus) odżywiające się krwią dzikich zwierząt w tym gryzoni będących rezerwuarem Borrelia afzelii i Borrelia burgdorferi, jak i ptaków, u których występuje Borrelia garinii oraz Borrelia burgdorferi.
Kleszcze zarażają się od chorych małych ssaków i ptaków ssąc ich krew, będąc w stadium początkowym rozwoju czyli larwy lub nimfy. Zarażone nimfy potrzebują kolejnej porcji krwi atakując duże ssaki w tym ludzi i psy zarażają je. Kleszcz w czasie pobierania krwi wstrzykuje do skóry ofiary ślinę z substancją zapobiegającą krzepnięciu krwi i znieczulającą. W ślinie znajdują się krętki bolerii. W trakcie procesu obronnego organizmu żywiciela dochodzi do miejscowej reakcji zapalnej i powstania odczynu w postaci rumienia.
Namnażające się krętki przedostają się do krwiobiegu. W wyniku uogolnienia zakażenia dochodzi do odpowiedzi limfocytow B, które produkują przeciwciała skierowane przeciwko antygenom krętków. Dzięki takiej obronie organizmu dorosłego psa lub człowieka proces namnażania się bakterii może zostać zatrzymany. Jednak przy obniżeniu odporności lub po ponownym ukąszeniu przez zarażonego kleszcza dojdzie do wystąpienia objawów boreliozy.
Krętki mają silne powinowactwo do białek powierzchniowych komórek co powoduje możliwość wywołania procesu chorobowego w różnych miejscach organizmu. Konsekwencją tego jest pojawienie się procesu zapalnego i rozwój kłębuszkowego zapalenia nerek, zapalenia wielostawowego, zapalenia wątroby, skóry i mięśnia sercowego.
.Objawy kliniczne
Objawy choroby pojawiają się po kilku tygodniach do kilku miesięcy od zakażenia zależności od odporności samego psa.
Zależnie od gatunku powodującego chorobę dominują inne objawy, co związane jest z tropizmem krętków.
Zakażenia B. garinii związane są z zapaleniem opon mózgowych, mózgu i rdzenia kręgowego. Zakażenia krętkiem B. afzelii najbardziej typowe jest przewlekłe zanikowe zapalenie skóry. A w zakażeniu z udziałem Borrelia burgdorferi głównym objawem jest zapalenie stawów. U zwierząt tych w przebiegu boreliozy obserwowano: gorączkę, brak apetytu, osowiałość i kulawizny. Wystąpienie kulawizn poprzedzone może być złym samopoczuciem, trwającym od kilku dni do kilku miesięcy. Kulawizny mogą ustępować by po kilku tygodniach nawracać. Pojawienie się obrzęków na kończynach może być powodem kłębuszkowego zapalenia nerek. Pojawienie się problemów z sercem oraz padaczka, porażenia nerwu twarzowego (obwisła twarz), niedowłady lub widoczne zmiany zachowania łącznie z agresją także mogą świadczyć o nerwowej formie boleriozy
W postawieniu rozpoznania boreliozy u psów pomocne są: dane z wywiadu o ekspozycji
psa na inwazję kleszczy na terenach endemicznych dla boreliozy, występowanie pasujących do choroby objawów klinicznych, szybka reakcja na antybiotykoterapię oraz dodatni wynik testów (ELISA, western blottingu, PCR lub hodowli na podłożu Kellego).
Zwalczanie choroby
Zwalczanie choroby opiera się głównie na szeroko rozumianej profilaktyce. W skład tego procesu wchodzą :
- 1. Preparaty zabijające kleszcze w postaci oprysków, kropli spot-on, obroży
- 2. Szczepienia przeciwko boreliozie
- 3. Przeglądanie sierści psa po spacerach i usuwanie kleszczy specjalistycznymi przyrządami
W przypadku wystąpienia niepokojących objawów zwłaszcza po pogryzieniu psa przez kleszcze udać się do weterynarza i koniecznie powiedzieć o kleszczach na psie.
Wczesne podjęcie leczenia pozwoli na ograniczenie spustoszeń w organizmie zwierzęcia i powrót do zdrowia.
Antybiotykoterapia pomaga znieść objawy choroby wyleczyć zwierzę, jednak nie eliminuje wszystkich krętków z organizmu.
Dlatego zabezpieczaj swojego psa przed chorobą i szczep corocznie na boreliozę.